دوره 13، شماره 2 - ( 1400 )                   جلد 13 شماره 2 صفحات 24-1 | برگشت به فهرست نسخه ها


XML English Abstract Print


1- دانشیار گروه تاریخ دانشگاه تربیت مدرس ، H_Aghajari@yahoo.com
2- دانش‌ آموختۀ دکتری تاریخ ایران بعد از اسلام، دانشگاه تربیت مدرس
چکیده:   (804 مشاهده)
تبریز نخستین پایتخت صفویان در اواخر دورۀ سلطنت شاه ‏تهماسب شاهد جنبش اصناف علیه دولت مرکزی بود. جرقۀ جنبش از درگیری میان یک قصاب با مأمور داروغه زده شد و به سرعت کل شهر را دربرگرفت. اصناف بدنۀ این نهضت را تشکیل می‏ دادند و پهلوانان رهبری آن را به‌عهده گرفتند. آنان به‌سرعت به سازماندهی نیروها پرداختند و کنشگران را برای اهداف جنبش بسیج کردند. اگرچه منابع آن دوران چندان به این جنبش نپرداخته‏ و وقایع این جنبش اجتماعی را به اختصار بیان کرده ‏اند، کنشگران موفق شدند نیروهای دولتی را از شهر اخراج و برای مدت دو سال تبریز را کنترل و اداره کنند. مقالۀ پیش‌رو می ‏کوشد تا با شیوه‏ای توصیفی ـ تحلیلی و با اتخاذ چارچوب نظری مبتنی‌بر آراء متفکرانی چون تیلی، زالد و همکاران و کاربست آن در رویکرد تحلیل طبقاتی اریک اُلین‏رایت به سنخ ‏شناسی و واکاوی جنبش اصناف تبریز بپردازند و ماهیت آن و چرایی و چگونگی وقوع این جنبش را تبیین کنند. مدعای پژوهش این است که جنبش اصناف تبریز، از سنخ جنبش ‏های طبقاتی فرودستان شهری است که در اعتراض به ستم مالیاتی و عدم برخورداری از مواهب اقتصادی راه ابریشم به وقوع پیوست. شکل کنش جمعی این جنبش نیز از نوع کنش ‏های واکنشی با سویه ‏های کنش رقابتی است.

متن کامل [PDF 1008 kb]   (217 دریافت)    
نوع مقاله: مقالات علمی پژوهشی | موضوع مقاله: تاریخ
انتشار: 1400/12/10

بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.